Monumentalna budowla to niezwykły kosmogram sprzed 3000 lat. Tu narodziły się elity Majów?

6 listopada 2025, 11:55

W 2017 roku w dżungli przy granicy Meksyku z Gwatemalą archeolodzy odkryli monumentalną platformę ziemną sprzed 3000 lat. Ma ona 1400 metrów długości, 400 metrów szerokości i do 15 metrów wysokości. Platforma była budowana w latach 1000–800 p.n.e., setki lat przed rozkwitem w regionie cywilizacji Majów. To najstarsza monumentalna budowla na obszarze Majów i największa prehiszpańska struktura w regionie. Szybko okazało się, że wielka platforma to tylko część krajobrazu archeologicznego okolicy. Teraz zaś archeolodzy donieśli, że stanowisko Aguada Fénix tworzy wielki kosmogram o wymiarach 9x7,5 kilometra, w którym architektura i miejsca symboliczne są przedstawieniem kosmicznego porządku czasu i przestrzeni.



Wyczytywanie agresji z twarzy

2 listopada 2009, 09:57

Szybki rzut oka na twarz pozwala stwierdzić, jak dużą skłonność do agresji wykazuje dana osoba. Podczas takiego "rekonesansu" oceniamy stosunek szerokości fizjonomii do jej długości (ang. facial width-to-height ratio, WHR).


Płynne paliwo z gazu

17 marca 2014, 09:54

Trwająca w USA rewolucja energetyczna wywołana wydobyciem gazu łupkowego może wkroczyć w następną fazę. Pojawiła się bowiem nadzieja na tanią i prostą zamianę gazu w płynne paliwo oparte na alkoholu.


Małe muszelki świadczą o obecności dzieci

27 marca 2019, 11:04

Specjaliści od dawna sądzili, że muszle znajdowane na stanowiskach archeologicznych na Karaibach to świadek okresów głodu. Rozpowszechniony pogląd mówił, że ludzie jedli ślimaki czy małże w czasach, gdy nie było innego pożywienia. Jednak naukowcy z University of Florida uważaj, że tysiące muszli na stanowisku archeologicznym na przedmieściach St. Thomas na Wyspach Dziewiczych Stanów Zjednoczonych, to dowód na to, że dzieci pomagały dorosłym w zdobywaniu pożywienia.


Homoseksualizm naczelnych jest kształtowany przez czynniki środowiskowe i społeczne

13 stycznia 2026, 10:30

Homoseksualizm to zagadka dla nauki. Zachowania seksualne kierowane do własnej płci nie służą przedłużeniu gatunku, a jednak są bardzo rozpowszechnione w królestwie zwierząt. Odnotowano je u około 1500 gatunków, a jednym z pierwszych, którzy pozostawili nam informacje o zaobserwowaniu takich zachowań jest Arystoteles. Naukowcy z University College London przyjrzeli się danym dotyczącym naczelnych (z wyjątkiem ludzi) i stwierdzili, że zachowania homoseksualne wynikają u nich z czynników środowiskowych oraz społecznych.


Szukali Egipcjanie i Majowie - znaleźli Amerykanie

17 listopada 2009, 12:16

Przypadkowe odkrycie dokonane na Oregon State University (OSU) rozwiązało problem, z którym ludzkość nie potrafiła poradzić sobie od tysięcy lat. Zarówno starożytni Egipcjanie, jak i Chińczycy czy Majowie szukali sposobu na wyprodukowanie trwałego, bezpiecznego niebieskiego barwnika.


Telewizja źle wpływa na sen dzieci

14 kwietnia 2014, 12:41

Na podstawie badań 1800 dzieci w wieku od 6 miesięcy do 8 lat naukowcy z Massachusetts General Hospidal for Children i Harvard School of Public Health stwierdzili, że oglądanie telewizji skraca długość snu badanych.


Dalej słone, ale zdrowsze

12 kwietnia 2019, 05:47

Carolyn Ross z Uniwersytetu Stanowego Waszyngtonu znalazła sposób na to, by pokarmy były odbierane jako słone, a jednocześnie zawierały mniej chlorku sodu.


Neandertalczycy wykorzystywali dziegieć brzozowy również w medycynie?

23 marca 2026, 12:42

Dziegieć brzozowy jest często znajdowany na neandertalskich stanowiskach archeologicznych. W niektórych przypadkach był on używany do sklejania narzędzi i o takim właśnie jego użyciu najczęściej się mówi. Ostatnio jednak badacze zaczęli zastanawiać się, czy neandertalczycy nie mogli wykorzystywać tej substancji w różnych celach. Stosowanie dziegciu jako leku na rany skóry jest dobrze udokumentowane etnograficznie.


Astronomiczna rewolucja

2 grudnia 2009, 11:39

Australijscy astronomowie skonstruowali niewielkie urządzenie, które może zrewolucjonizować obserwacje przestrzeni kosmicznej. Naukowcy, korzystający z teleskopów pracujących w podczerwieni mają olbrzymi problem, gdyż cała atmosfera ziemska bardzo jasno świeci.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk